{"id":19922,"date":"2025-05-21T21:17:37","date_gmt":"2025-05-21T19:17:37","guid":{"rendered":"https:\/\/d-banknotes.com\/describing-banknotes\/"},"modified":"2025-05-21T21:17:37","modified_gmt":"2025-05-21T19:17:37","slug":"describing-banknotes","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/d-banknotes.com\/en\/describing-banknotes\/","title":{"rendered":"Describing banknotes"},"content":{"rendered":"\t\t
\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t
\n\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\"image1\"\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t
\n\n\t\t\t\n\t\t\t
\n\t\t\t\t

Jak opisujemy banknoty?
\n<\/h2> \n\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\n\t\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t

Tytu\u0142 oferty<\/b>: nazwa kraju, nomina\u0142, waluta, rok wydania, numer katalogowy, ocena stanu zachowania i czasami dodatkowa informacja, np. \u017ce jest to nowe wydanie, specyficzna seria lub g\u0142\u00f3wny motyw przedstawiony na banknocie.<\/p>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t

\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t
\n\n\t\t\t\n\t\t\t
\n\t\t\t\t

Pozosta\u0142e informacje w opisie aukcji:<\/h2> \n\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\n\t\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t

> cena<\/p>

> kraj, czasami bank kt\u00f3ry wyda\u0142 dany banknot, nomina\u0142 oraz nazwa waluty<\/p>

> rok wydania banknotu- czasami emitent nie doda\u0142 roku w kt\u00f3rym wydano banknot i wtedy jest oznaczenie ND czyli banknot nie datowany lub wide\u0142ki w kt\u00f3rych latach ten banknot by\u0142 emitowany<\/p>

> P- lub W- Numer katalogowy<\/p>

> materia\u0142 na kt\u00f3rym wydrukowano banknot<\/p>

> kr\u00f3tki opis awersu- przedniej, g\u0142\u00f3wnej strony oraz rewersu- tylnej strony banknotu.<\/p>

> ocena stanu zachowania.<\/p>

> pozosta\u0142e informacje.<\/p>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t

\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t
\n\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\"\"\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t
\n\n\t\t\t\n\t\t\t
\n\t\t\t\t

Szczeg\u00f3\u0142owe wyja\u015bnienia:<\/h2> \n\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\n\t\t\t

> emitent<\/b> to mo\u017ce by\u0107 nazwa kraju, terytorium lub banku kt\u00f3ry wyda\u0142 dany banknot.<\/p>

> ND<\/b>- no date- czyli banknot nie datowany- w takim przypadku je\u015bli jest to mo\u017cliwe podany jest przybli\u017cony rok wydania lub wide\u0142ki kiedy ten banknot by\u0142 w obiegu<\/p>

> numer katalogowy<\/b> opieramy na katalogu Pick, st\u0105d oznaczenie P- nast\u0119pnie numer katalogowy. Jest to numeracja oparta o Standard Catalog of World Paper Money, kt\u00f3rej pierwszym autorem by\u0142 Albert Pick. Banknoty by\u0142y w ten spos\u00f3b katalogowane do ok. 2020 roku. Obecnie katalog nie jest wydawany, ale kontynuacje prowadzi na przyk\u0142ad strona Bank Note Museum i wtedy pojawia si\u0119 oznaczenie W.<\/p>

> tradycyjne banknoty produkowano na papierze, ale coraz cz\u0119\u015bciej jest stosowany polimer czyli tworzywo sztuczne, bardziej wytrzyma\u0142e i umo\u017cliwiaj\u0105ce zastosowanie lepszych zabezpiecze\u0144 oraz lepszych efekt\u00f3w wizualnych. Pojawiaj\u0105 si\u0119 r\u00f3wnie\u017c hybrydy czyli polaczenie papieru z polimerem.<\/p>

> awers<\/b> czyli g\u0142\u00f3wna strona banknoty- zazwyczaj zawiera nazw\u0119 emitenta czyli banku centralnego, symbole narodowe czy portret wa\u017cnej postaci oraz nomina\u0142 i walut\u0119 w j\u0119zyku danego kraju.<\/p>

> rewers<\/b>- tylna strona banknotu zawiera dodatkowe informacje i elementy, kt\u00f3re uzupe\u0142niaj\u0105 grafik\u0119 przestawion\u0105 na awersie.<\/p>

> <\/span>ocena stanu zachowania<\/span>- dowiedz si\u0119 wi\u0119cej<\/a><\/span><\/p>

> pozosta\u0142e informacje<\/b>- dodatkowe informacje czy jest to zestaw lub cena za jeden egzemplarz na aukcji wieloprzedmiotowej. Cz\u0119sto na aukcji zdj\u0119cie jest przyk\u0142adowe i seria czy numer banknotu, kt\u00f3ry otrzymasz b\u0119dzie inny, chyba \u017ce w opisie aukcji jest podane \u017ce w sprzeda\u017cy jest konkretna seria czy numer.<\/p>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t

\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t
\n\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\"\"\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t
\n\n\t\t\t\n\t\t\t
\n\t\t\t\t

Jak oceniamy stan zachowania banknot\u00f3w?<\/h2> \n\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\n\t\t\t

Stany zachowania- oparte o standardy IBNS czyli International Bank Note Society oznaczone kodami literowymi oraz ich odpowiedniki oznaczone liczbowo, kt\u00f3re mog\u0105 r\u00f3wnie\u017c mie\u0107 czasami dodany symbol minusa lub plusa:<\/p>

UNC- uncirculated czyli nie obiegowe, stan 1, w stanie bankowym <\/b>- idealnie zachowany egzemplarz, bez widocznych \u015blad\u00f3w obiegu. Papier musi by\u0107 czysty, sztywny, \u201eszeleszcz\u0105cy\u201d, \u017cywe kolory, ostre rogi.<\/p>

aUNC- about UNC, about uncirculated czyli stan -1, stan prawie bankowy- <\/b>wizualnie banknot znakomity, ale z minimalnymi \u015bladami obiegu mo\u017ce mie\u0107 niewielkie ugi\u0119cia od liczenia lub \u015blad pionowy po maszynie licz\u0105cej\/sortuj\u0105cej albo lekkie ugi\u0119cie przez \u015brodek- nie z\u0142amanie. Nie mo\u017ce jednak mie\u0107 jednocze\u015bnie dw\u00f3ch cech. Papier powinien by\u0107 czysty a rogi ostre. Chyba \u017ce jedynym mankamentem s\u0105 nieostre rogi albo jedyny mankament to tylko jeden z\u0142amany r\u00f3g.<\/p>

XF lub EF- Extremly Fine czyli stan 2, stan wy\u015bmienity lub stan pi\u0119kny<\/b>- bardzo atrakcyjny banknot posiadaj\u0105cy niewielkie \u015blady obiegu. Mo\u017ce posiada\u0107 do trzech zgi\u0119\u0107 lub jedno wyra\u017ane z\u0142amanie. Papier czysty i sztywny, \u017cywe kolory i rogi ostre.<\/p>

VF- Very Fine czyli stan 3, stan bardzo \u0142adny<\/b>- atrakcyjny egzemplarz, ale ju\u017c posiada wi\u0119ksze \u015blady obiegu. Mo\u017ce mie\u0107 liczne zgi\u0119cia w pionie i poziomie. Papier mo\u017ce by\u0107 lekko przybrudzony, lecz wci\u0105\u017c sztywny ale ju\u017c nie szeleszcz\u0105cy. Marginesy czy rogi mog\u0105 mie\u0107 wyra\u017ane \u015blady obiegu, ale bez naddar\u0107 czy bez ca\u0142kowitego zaokr\u0105glenia.<\/p>

F- Fine czyli stan 4, stan \u0142adny<\/b>- banknot mocniej zu\u017cyty, liczne zagi\u0119cia, z\u0142amania oraz zmarszczenie papieru. Papier przybrudzony oraz mo\u017ce by\u0107 nieco mi\u0119kki. Mog\u0105 pojawi\u0107 si\u0119 naddarcia na marginesach, ale nie mog\u0105 dochodzi\u0107 do obrazka. Wytarcie na \u015brodku nie powinno tworzy\u0107 dziurki lub przedarcia. Wyra\u017ane kolory. Dopuszczalne s\u0105 dziurki po zszywce.<\/p>

VG- Very Good czyli stan 5, stan bardzo dobry<\/b>- mocno zu\u017cyty banknot, ale wci\u0105\u017c ca\u0142y. Rogi mog\u0105 by\u0107 zu\u017cyte i zaokr\u0105glone, mo\u017cliwe ma\u0142e naddarcia, naci\u0119cia i mog\u0105 si\u0119ga\u0107 pola banknotu. W centralnej cz\u0119\u015bci mo\u017cliwe przetarcie lub dziurka od wielokrotnego zginania. Dopuszczalne s\u0105 zabrudzenia i plamy, kolory mog\u0105 by\u0107 wyblak\u0142e, papier mi\u0119kki, ale nie mo\u017ce brakowa\u0107 \u017cadnego fragmentu papieru.<\/p>

G- Good czyli stan 6, stan dobry<\/b>- mocno zu\u017cyty banknot, wady i ubytki spowodowane d\u0142ugim obiegiem, s\u0105 to liczne z\u0142amania, plamy, zabrudzenia czy napisy, dziurki oraz drobne ubytki.<\/p>

FAIR- czyli stan 7, stan dostateczny<\/b>- bardzo mocno zu\u017cyty banknot, mog\u0105 wystepowa\u0107 braki w papierze lub cze\u015b\u0107 grafiki\/ napis\u00f3w sa nieczytelne.<\/p>

POOR- czyli stan 8, stan s\u0142aby<\/b>- mocno zu\u017cyty banknot, ale wci\u0105\u017c ca\u0142y. Rogi mog\u0105 by\u0107<\/p>

Tradycyjnie banknoty by\u0142y drukowana na papierze co powodowa\u0142o, \u017ce by\u0142y one p\u0142askie i g\u0142adkie, bez wi\u0119kszych pofalowa\u0144, wybrzusze\u0144 czy wypuk\u0142o\u015bci. Przyk\u0142adami takich banknot\u00f3w s\u0105 polskie banknoty okresu PRL. W czasach kiedy nie by\u0142o nie tylko drukarek, ale i komputer\u00f3w, g\u0142\u00f3wnym zabezpieczeniem by\u0142y skomplikowane ornamenty na banknocie i czasami delikatny znak wodny. Rozw\u00f3j technologii i szerszy dost\u0119p do niej, zmusi\u0142 mennice do zmiany technologii produkcji, aby unikn\u0105\u0107 fa\u0142szerstw. Spowodowa\u0142o to, \u017ce banknoty przesta\u0142y by\u0107 p\u0142askie, ale nie<\/b> przesta\u0142y by\u0107 oceniane jako UNC, co u niekt\u00f3rych kolekcjoner\u00f3w budzi kontrowersje. S\u0105 to natomiast naturalne cechy wynikaj\u0105ce z proces\u00f3w produkcji, jest to naturalna cecha nowych banknot\u00f3w, dlatego nie obni\u017ca ich gradingu. Je\u015bli banknot by\u0142y uszkodzony w procesie produkcji to by\u0142by okre\u015blony jako destrukt. W innym przypadku jest to naturalna cecha.<\/p>

Od lat 90-tych zacz\u0119to wprowadza\u0107 dodatkowe zabezpieczenia w postaci pask\u00f3w zabezpieczaj\u0105cych z metalu, tworzyw sztucznych czy na przyk\u0142ad hologramy. Spowodowa\u0142o to, \u017ce w procesie ci\u0119cia pojawi\u0142y si\u0119 odkszta\u0142cenia w miejscu tych zabezpiecze\u0144. Wynika to z r\u00f3\u017cnej struktury materia\u0142u z jakiego jest wykonana dana cz\u0119\u015b\u0107. Inaczej podczas ci\u0119cia zachowa si\u0119 papier a inaczej metal czy plastik. Dlatego je\u015bli w danym banknocie jest po\u0142\u0105czenie przynajmniej dw\u00f3ch r\u00f3\u017cnych materia\u0142\u00f3w zazwyczaj b\u0119dzie to widoczne w postaci zafalowania w okolicy paska zabezpieczaj\u0105cego, im szerszy pasek tym wi\u0119ksze odkszta\u0142cenie. Przyk\u0142adem s\u0105 tutaj banknoty ze Szwecji czy Danii.<\/p>

Cz\u0119sto na g\u00f3rze i\/lub na dole banknotu w okolicach w\u0142\u00f3kien zabezpieczaj\u0105cych pojawia si\u0119 p\u00f3\u0142koliste ugi\u0119cie czyli tzw. paznokie\u0107. Przyk\u0142adem s\u0105 banknoty z Wenezueli.<\/p>

Innym elementem, kt\u00f3ry nie wp\u0142ywa na obni\u017cenie oceny jest delikatne zafarbowanie na marginesie. Zdarza si\u0119 to cz\u0119sto je\u015bli farba jest czarna lub ciemna a marginesy bia\u0142e jak na przyk\u0142ad banknoty dolarowe z USA czy Japonii. Banknoty, kt\u00f3re s\u0105 w paczce bankowej i \u015bci\u015ble przylegaj\u0105 do siebie naturalnie mog\u0105 zafarbowa\u0107 s\u0105siedni banknot.<\/p>

Cornerstone- celowe pofalowanie umieszczone w rogach banknot\u00f3w, cz\u0119sto stosowane przez brytyjsk\u0105 wytw\u00f3rnie Thomas de la Rue, kt\u00f3ra dostarcza banknoty do wielu kraj\u00f3w Afryki czy Karaib\u00f3w.<\/p>

S\u0105 to ca\u0142kowicie naturalne i zamierzone elementy wyst\u0119puj\u0105ce na banknotach w stanie UNC. Podobnie jak w latach 80., gdy wyra\u017any znak wodny powodowa\u0142 lekkie wybrzuszenie papieru \u2013 co mimo to nie wp\u0142ywa\u0142o na ocen\u0119 banknotu jako UNC \u2013 tak samo dzi\u015b wypuk\u0142o\u015bci w miejscu paska zabezpieczaj\u0105cego czy tzw. \u201epaznokie\u0107\u201d nie maj\u0105 wp\u0142ywu na grading banknotu.<\/p>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

How do we describe banknotes? Listing title: country name, denomination, currency, year of issue, catalog number, condition grade, and sometimes<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-19922","page","type-page","status-publish","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/d-banknotes.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/19922","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/d-banknotes.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/d-banknotes.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/d-banknotes.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/d-banknotes.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=19922"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/d-banknotes.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/19922\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/d-banknotes.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=19922"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}